غلامعباس افشار

عضو هیات مدیره انجمن متخصصان روایط عمومی
ومعاون اداره کل روابط عمومی بانک ملی ایران

     فرارسیدن 27 اردیبهشت ماه،  سالروز گرامیداشت ارتباطات و روابط عمومی در کشور بهانه خوبی است تا بتوان به مسئولیت های گوناگون روابط عمومی و ازجمله مسئولیت های اجتماعی آن توجه کرد. قطعا مسئولیت های تخصصی و حرفه ای روابط عمومی چه در دانشگاه ها، چه در کتب و دوره های آموزشی و حتی سمینارها و همایش های مربوطه بارها و بارها مورد توجه قرار گرفته و بررسی شده است و بدین ترتیب دانش ارتباطات و روابط عمومی بومی ایران با نیم نگاهی به  صاحب نظران بین المللی شکل گرفته و دستمایه مدیران و کارشناسان واحدهای روابط عمومی قرار گرفته است.

     به نظرم جا دارد، در کنار توجه به مسئولیت های حرفه ای روابط عمومی، به رسالت های اجتماعی آن نیز اهمیت کافی قائل شویم. چرا که از طریق آثار اجتماعی عملکرد روابط عمومی ها است که فعالیت این واحدها برای مخاطبان، مشتریان و حتی سهامداران سازمان ملموس، محسوس و قابل ارزیابی می شود و از همین طریق نیز موفقیت و میزان اثر گذاری  برنامه های روابط عمومی مورد سنجش قرار می گیرد.

     اگر مسئولیت های  حرفه ای روابط عمومی را در راستای«تامین منافع سازمان»بدانیم، مسئولیت های  اجتماعی آن «تامین منافع اجتماعی»نام خواهد گرفت. با این برداشت روابط عمومی هر سازمان علاوه بر آن که در قبال سازمان  خود و منافع آن دارای مسئولیت است، نسبت به جامعه و محیط اجتماعی محل فعالیت سازمان خود نیز مسئولیت هایی را دارد که عدم ایفای این مسئولیت ها در واقع بی توجه به فلسفه وجودی روابط عمومی است. اگر نتیجه اجرای برنامه های روابط عمومی که در برخی اوقات با هزینه های سرسام آوری همراه است، به توسعه اجتماعی و فرهنگی جامعه منجر نشود، قطعا دارای اشکال و نقص اساسی خواهد بود.

     برای روشن تر شدن موضوع، بهتر است به چند مثال توجه کنیم. جلوگیری از ترویج اعتیاد در جامعه، رفع مشکل ترافیک، حل مشکل آلودگی هوا، ترویج روحیه کار و تلاش، جلوگیری از انواع فسادهای فردی  و اجتماعی، و ده ها مشکل دیگر،  وظیفه کدام نهاد یا سازمان است؟ آیا واقعا یک نهاد یا سازمان به تنهایی می تواند مسئولیت های گسترده این چنینی را به انجام برساند؟ یا اینکه یک همت عمومی و اجتماعی را می طلبد و مشارکت کلیه سازمان ها و موسسات را نیاز دارد؟

     به همین دلیل، روابط عمومی ها در یک گام به جلو، می بایست تامین منافع اجتماعی را در سرلوحه برنامه های خود قرار دهند و با تدابیر خاص خود که ناشی از دانش تخصصی ارتباطات و روابط عمومی است، به نوبه خود در حل مسائل و مشکلات اجتماعی قدم بردارند و توجه به این رسالت می تواند کاملا در راستای وظایف و مسئولیت های سازمانی باشد. این امر نه تنها با وظایف حرفه ای و تخصصی روابط عمومی منافاتی نخواهد داشت، بلکه عامل مهمی در ایجاد تفاهم متقابل و حسن شهرت سازمان در بین مخاطبان و سایر شهروندان محسوب خواهد شد.

     بنابراین، اهمیت یافتن مسئولیت اجتماعی از منظر مدیران و کارشناسان روابط عمومی و برنامه ریزی در جهت مشارکت آنان در حل مسائل اجتماعی، یک رسالت فرا سازمانی است که نیازمند بررسی بیشتر و ارائه راهکارهای اجرایی از سوی صاحب نظران و کارشناسان رشته روابط عمومی است تا بدینوسیله حیطه و گسترده فعالیت روابط عمومی مرزهای محدود سازمان را درنوردیده و در کنار کمک به توسعه اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و سیاسی، به تامین رفاه اجتماعی برای هموطنان ارجمند یاری رساند.